Non vives onde vive a túa nai. Alguén pode chamala igual.

Que nota ela

Sóalle o teléfono. Nada máis.

O de sempre: o fixo do corredor ou o móbil que ten na cociña. Descolga e ten unha conversa curta, de preguntarlle como está e como lle foi o día.

• Non ten que levar nada encima. Nin pulseira, nin colgante, nin botón.
• Non ten que premer nada cando lle pasa algo. Non hai nada que premer.
• Non se instala nada na casa. Ningunha cámara, ningún sensor, ningún aparello, ningún cable.
• Non ten que aprender nada. Nin descargar unha aplicación, nin rexistrarse, nin recordar unha clave. Se sabe coller o teléfono, xa sabe usalo.

Quen chama é un axente de voz automático, non unha persoa do concello. Iso dísello sempre, e convén que ela o saiba antes da primeira chamada.

Que sabe o concello

Se colleu o teléfono. E cantos días leva sen collelo.

De cada chamada queda escrito o día, se contestou ou non, e un resumo do que se falou. Non se grava a voz.

E despois está o dato que hoxe non leva ninguén: cantos días consecutivos leva cada persoa sen responder. No panel do concello esa lista está ordenada por esa conta, e quen leva máis tempo sen falar con ninguén aparece arriba. Hai que dicir unha cousa incómoda: esa conta aliméntase hoxe das chamadas que o persoal do concello rexistra a man, non das do axente. Cada chamada do axente queda rexistrada co seu resultado e vese no panel, pero conectala co contador está por facer.

Pode parecer pouco. Pensa en como se leva esa conta hoxe: de memoria, nunha libreta, ou na cabeza da traballadora social que coñece as aldeas. E cando salta, salta de fóra: un veciño, ou ti desde lonxe, cando xa levas tres días sen conseguir falar con ela.

Que sabes ti

Aquí témoste que dicir dúas cousas incómodas.

A primeira: hoxe Vigilia non che manda ningún aviso a ti. Nin correo, nin SMS, nin notificación no móbil. Que a túa nai non colla o teléfono un día non dispara ningunha alerta cara á familia. Quen ve o panel e quen decide que facer é o equipo do concello.

Dicímolo así de claro porque é o punto no que sería máis doado deixar entender outra cousa, e porque unha familia que crea que hai unha vixilancia que non existe está peor que antes.

A segunda: a familia non escoita as chamadas nin le as transcricións. A transcrición lela unicamente o persoal do concello responsable desa persoa. Pero convén que saibas o que si che chega: a descrición das alertas automáticas, que inclúe o resumo da conversa e as sinais que o sistema detectou, e o rexistro das chamadas que o concello anota a man, coas súas notas.

E esa parte, ao contrario da primeira, non é unha carencia: está ben que sexa así. O que a túa nai conta nunha chamada é unha conversa dela, non un informe sobre ela. Ten dereito a dicir que lle doe un xeonllo ou que onte estivo triste sen que a conversa enteira lle chegue aos fillos sen pedirllo. O que non sae da ficha sen pedilo é a transcrición completa; se esa conversa fai saltar unha alerta, a alerta si a vas ver, co seu resumo.

Se queres saber como está, iso segue facéndose como sempre: chamándoa. Vigilia non vén substituír esa chamada túa.

Se non contesta

Próbase outra vez ao día seguinte.

Unha chamada perdida non quere dicir nada: estaba na horta, no veciño, ou coa radio alta. Así que se volve intentar ao día seguinte, e ao outro, ata o número de intentos que o concello configure para cada persoa.

Mentres iso pasa, cada intento queda anotado na súa ficha co seu resultado, e aí é onde se ve a diferenza entre unha chamada perdida e catro seguidas. A conta de días sen resposta que ordena a lista, en cambio, hoxe só se move coas chamadas que o persoal rexistra a man: conectala coas do axente está por facer.

Despois diso actúa o equipo do concello, non un automatismo. Non hai hoxe ningunha cadea que se dispare soa: nin aviso á familia, nin ao médico, nin a servizos sociais. O sistema pon o dato diante; a decisión é das persoas.

É voluntario

Se ela non quere, non se lle chama.

Decide ela. Non ti, nin o concello, nin nós. Unha persoa de oitenta anos ten todo o dereito do mundo a dicir que non quere que lle chamen, e ese «non» respéctase sen pedirlle explicacións.

E se di que si, convén que o saiba ben antes da primeira chamada: quen vai chamar, cada canto e para que. Ninguén debería atopar na casa unha chamada descoñecida que lle pregunta como está.

Por iso, se estás pensando en propoñerllo, a conversa importante non é con nós: é con ela.

Se che interesa

Ti non o podes contratar. E iso é bo.

Vigilia non se vende ás familias. O servizo contrátao o concello e préstase a través dos servizos sociais municipais, que son os que xa saben quen vive só na súa parroquia. Non che imos cobrar nada nin pedirche os datos da túa nai.

Hai dúas cousas que si podes facer:

• Preguntar nos servizos sociais do teu concello. Di que che interesa que haxa un seguimento telefónico para as persoas que viven soas, e que existe isto. A moitos concellos ninguén llo pediu nunca.
• Escribirnos. Contámosche como se propón, que custa e como se tramita, para que llo poidas levar explicado. Tamén podemos falar nós directamente co concello se nos dis cal é.

Os límites

O que Vigilia non é.

Non é un servizo de urxencias. Ninguén está mirando unha pantalla de madrugada. As chamadas son un seguimento, non unha vixilancia.

Non substitúe o 112 nin a teleasistencia con botón, que serve precisamente para o que Vigilia non fai: pedir axuda no momento en que pasa algo. Se cadra o que a túa nai necesita é iso, e dicímosllo igual.

Se hai unha emerxencia, chámase ao 112. Sempre. Nunca a nós.

Non diagnostica. O resumo dunha conversa non é un informe médico e non debe lerse como tal.

E está en desenvolvemento. Non hai hoxe ningún concello co servizo en funcionamento. Preferimos dicircho nós a deixar que o descubras despois.

Seguir lendo

Se che queda algunha dúbida, probablemente estea escrita.

• Preguntas frecuentes — a que hora se chama, que se garda, canto dura unha chamada, quen ve que.
• Escribir a Vigilia — respóndeche unha persoa, non un formulario.
• Para concellos e servizos sociais — a páxina que lle podes pasar á traballadora social do teu concello.